Ημερολόγιο – σημειώσεις φιλοσοφίας.

1_1

Το Σάββατο (18/11) το πρωί παρά τις άσχημες καιρικές συνθήκες φτάνουμε στο Μαράσλειο για το εργαστήριο Φιλοσοφίας με το Γιάννη Γιουλούντα. Ο Γιάννης μας περιμένει, με την αισιόδοξη ματιά και την ευγενική παρουσία του να πλημμυρίζει το χώρο. Δάσκαλοι και δασκάλες, εκπαιδευτικοί Γυμνασίου και Λυκείου από τη δημόσια και την ιδιωτική εκπαίδευση είμαστε εκεί για να ακούσουμε αλλά και να συμβάλλουμε με ουσιαστικές και ενδιαφέρουσες παρεμβάσεις σε μία σε βάθος συζήτηση για το γιατί, το πώς και το πότε κάνουμε φιλοσοφία με τα παιδιά.

Ο Γιάννης εξηγεί τη διαδικασία.

Πρώτα διαλέγουμε βοηθούς: συντονιστή, φύλακα λόγου, φύλακα χρόνου και γραμματέα.

Μετά διαλέγουμε και αποφασίζουμε μαζί τους βασικούς κανόνες και όρους για τον κύκλο. Λέμε για κάθε κανόνα: ποιος διαφωνεί; Ποιος συμφωνεί;

Έπειτα, θέτουμε το ερώτημα. Αυτό μπορεί να είναι: «τι είναι : είμαι ελεύθερος»;

Τα παιδιά δίνουν απαντήσεις:

  • Να κάνουμε ό,τι θέλουμε!
  • Α, ναι;
  • Όχι, πρέπει να έχουμε κανόνες…
  • Αν είμαστε δυνατοί, δεν πρέπει να επιβάλλουμε με τη δύναμή μας αυτό που θέλουμε ή να εκβιάζουμε τους μικρότερους…
  • Δε πρέπει να βλάπτουμε…
  • Να υπάρχει ελευθερία λόγου, έκφρασης!
  • Να υπάρχει ελευθερία να είμαστε διαφορετικοί μεταξύ μας, να έχουμε διαφορετικές ιδέες…

Τα παιδιά θέτουν επιπλέον ερωτήματα. Εξηγούμε οτι αυτό που έχει σημασία είναι να θέτουμε ερωτήματα και να εκφράζουμε απόψεις. Κάθε άποψη και γνώμη είναι σεβαστή. Η γνώμη όμως έχει επίπεδα. Είναι η προσωπική γνώμη, η κοινή γνώμη και η αλήθεια. Την τελευταία δε παύουμε να την αναζητούμε … θέτοντας ερωτήματα…

Στο τέλος, ο συντονιστής ή ο δάσκαλος κάνει τη σύνθεση των απόψεων και κάθε παιδί λέει τι παίρνει μαζί του.

Άλλα θέματα με τα παιδιά: «Τι είναι ο άνθρωπος;» (Είναι ο άνθρωπος ζώο, όπως όλα τα άλλα; Συζητάνε οι άνθρωποι; Κλαίνε; Έχουν συναισθήματα; )

«Τι είναι να ζούμε μαζί;»

Αγαπημένη των μικρών παιδιών είναι επίσης η φιλοσοφία της φύσης. (Η σχέση των ζώων με τον άνθρωπο, τα δικαιώματα των ζώων, η χορτοφαγία, η θέση των ζώων στην πόλη…).

Η συνέχεια του φιλοσοφικού κύκλου (goûter philo) είναι η μετακίνηση στον χώρο των βιβλιών ή της βιβλιοθήκης. Μετά τη συζήτηση και τα ερωτήματα ριχνόμαστε στην έρευνα – ανακάλυψη με οδηγό τα βιβλία!

Και όλα αυτά όταν μιλάμε για μια άλλη παιδεία… Ρωτάμε το Γιάννη τι εννοεί όταν λέει «μια άλλη παιδεία»;

Και ο Γιάννης μας λέει οτι μια άλλη παιδεία αφορά τρία βασικά θέματα:

Πρώτον το βαθμό εξουσίας. Πόσος χώρος (χρόνος, λόγος, έργα)  αντιστοιχεί στα παιδιά; Πόσος χώρος για ζωή;

Δεύτερο το βαθμό προσωπικής σκέψης. Πόσος χώρος προσωπικής σκέψης σε αντιστάθμισμα της έτοιμης – προκατασκευασμένης γνώσης και σκέψης, «Prêt à penser»…

Και τρίτον, το βαθμό δημιουργικότητας. Πόσο ενθαρρύνουμε τη δημιιουργία σε ένα πλούσιο σε υλικά και ευφυές περιβάλλον στην τάξη και το σχολείο…

Ρωτάμε, επίσης το Γιάννη: Τι είναι, όμως πιο σημαντικό; Να μιλάμε στα παιδιά για τον ιδεατό κόσμο (όπως το σκέφτεται η φιλοσοφία) ή για την πραγματικότητα (έτσι όπως τη βιώνουμε στην πραγματικότητα, στις συνθήκες ζωής που ζούμε);

Ο Γιάννης μας λέει οτι είναι διαφορετικό να μιλάμε για ιδέες και διαφορετικό για το καθημερινό παράδειγμα. Όταν όμως, καταφέρουμε να συνδέσουμε αυτά τα δυο, αποκτούμε πολιτική σκέψη και λόγο.

Με ερωτήματα όπως «ματεριαλισμός ή ιδεαλισμός», «ύλη ή συνείδηση» κινούμαστε ανάμεσα στη φιλοσοφική και την πολιτική σκέψη… σκεπτόμενοι πάντα κριτικά.

Λέμε οτι η κριτική σκέψη και η ερευνητική σκέψη που ενθαρρύνει ο κύκλος, έχει φυσικά νόημα να συνεχίζεται σε όλη τη μαθησιακή διαδικασία και σε όλη τη σχολική ζωή.

Τέλος, ο Γιάννης μας μιλάει και για τα γυρίσματα της νέας του ταινίας «Στους δρόμους των Εξαρχείων» και ξετυλίγεται, έτσι, με λέξεις και εικόνες το ασταμάτητο και ακούραστο έργο εθελοντισμού που προσφέρει με το καραβάνι της αλληλεγγύης από τη Γαλλία μαζί με πολλούς αλληλέγγυους εθελοντές από Γαλλία και από άλλες χώρες… με συνέπεια λόγων και έργων, λοιπόν!

Ευχαριστούμε το Γιάννη για το υπέροχο αυτό εργαστήριο και όλους τους αξιόλογους συναδέλφους που το εμπλούτισαν με το λόγο τους.

Σοφία Λάχλου

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s