Για ένα σχολείο δημιουργίας, συνεργασίας, έρευνας και ευχαρίστησης

Rethimno_2017_paidagogiki-frene(Αναδημοσίεση από το http://www.goodnet.gr)

Η ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΦΡΕΝΕ ΚΑΙ Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΜΕ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΤΟ ΕΠΙΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΘΗΚΕ ΣΤΟ ΡΕΘΥΜΝΟ

 

Συνεργασία, ενεργή συμμετοχή των παιδιών, επικοινωνία, ελεύθερη έκφραση, φυσική μέθοδος μάθησης, ερευνητικοί πειραματισμοί, σύνδεση της σχολικής κοινότητας με την κοινωνία, αυτές είναι οι θεμελιώδεις αρχές της παιδαγωγικής Φρενέ την οποία σιγά σιγά «αγκαλιάζουν» εκπαιδευτικοί και στη χώρα μας και επιχειρούν να εντάξουν τις αρχές αυτές στην σχολική καθημερινότητα.

Απέναντι στην αρτηριοσκληρωτική και πιεστική λογική βάσει της οποίας λειτουργεί το ελληνικό σχολείο, βρίσκεται η παιδαγωγική που πιστεύει και προωθεί τη λογική της ενεργούς συμμετοχής των μαθητών σε ένα σχολείο δημιουργίας και ευχαρίστησης, που θα έχει τη δυνατότητα να διαμορφώσει εσωτερικούς θεσμούς που θα οδηγούν στην αυτονομία και την προσωπική εξέλιξη.

Στο Ρέθυμνο πραγματοποιήθηκε πριν λίγες ημέρες μια ημερίδα με θέμα «παιδαγωγική και κοινωνία», υπό τη διοργάνωση του Πειραματικού γυμνασίου του Πανεπιστημίου Κρήης, του Τμήματος Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών του Π.Κ. και της Παιδαγωγικής ομάδας «Σκασιαρχείο».

Ομιλητής ήταν ο Γιάννης Γιουλούντας παιδαγωγός-σκηνοθέτης και μέλος της Διεθνούς Ομοσπονδίας Κινήσεων της Παιδαγωγικής, που βασίζεται στο έργο του ρηξικέλευθου παιδαγωγού Σ. Φρενέ.

Δάσκαλοι αλλά και εκπαιδευτικοί της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης παρακολούθησαν την ημερίδα στην οποία αρχικά ο κ. Γιουλούντας μίλησε για τη φιλοσοφία με τα παιδιά και με ποιον τρόπο μπορούν οι εκπαιδευτικοί αλλά και οι γονείς να έχουν έναν ουσιαστικό διάλογο με αυτά. Στο δεύτερο μέρος μίλησε για την αυτοθέσμιση στο σχολείο και την κοινωνία, πώς μπορούν δηλαδή τα μέλη μιας ομάδας να δημιουργήσουν εσωτερικούς θεσμούς με τρόπο που να τα οδηγούν στην αυτοπραγμάτωση, την αυτονομία και την προσωπική ανάπτυξη. Στη διάρκεια της συνάντησης προβλήθηκαν αποσπάσματα ταινιών του Γιάννη Γιουλούντα.

«Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΠΟΛΙΤEΣ ΠΟΥ ΣΚΕΦΤΟΝΤΑΙ, ΣΥΖΗΤΟΥΝ, ΕΡΕΥΝΟΥΝ»

Την ανάγκη να δημιουργηθεί μια δημοκρατική παιδαγωγική στην οποία τα παιδιά θα έχουν λόγο, θα εκφράζονται ελεύθερα, θα συνεργάζονται μεταξύ τους και θα αναπτύσσουν σχέσεις αλληλεγγύης, σε ένα περιβάλλον που θα τους δίνει τη δυνατότητα της δημιουργίας και του πειραματισμού στην κατεύθυνση απόκτησης της γνώσης, επεσήμανε ο κ. Γιουλούντας. «Η δημοκρατία χρειάζεται πολίτες, αλλά πολίτες που σκέφτονται, ξέρουν να συζητούν, να ερευνούν, δέχονται πως κάνουν λάθη. Είναι καλό για όλους να προσπαθήσουμε να δημιουργήσουμε μια πιο δημοκρατική παιδαγωγική, να νιώθουν τα παιδιά πιο χαρούμενα, να μην έχουν την αίσθηση της φυλακής, να αποκτούν ουσιαστικές σχέσεις μεταξύ τους, όχι μια σχέση μόνο τυπική. Να δημιουργούν τα παιδιά τον τρόπο ζωής που θέλουν, στην κατεύθυνση της αυτονομίας τους. Να πάρουν τη ζωή στα χέρια τους», σημείωσε μιλώντας στην Κρητική Επιθεώρηση.

Στη Γαλλία όπου μένει ο κ. Γιουλούντας ενδιαφέρονται πολλοί εκπαιδευτικοί να επιμορφωθούν σε σχέση με αυτήν την παιδαγωγική, ενώ ζητούν και οι γονείς να μάθουν. «Ακόμα και σε χωριά ή μικρές πόλεις που οι γονείς δεν ήξεραν καθόλου από παιδαγωγική Φρενέ ή το κίνημα “φιλοσοφία με τα παιδιά”, όταν ενημερώθηκαν και είδαν στην πράξη τις σημαίνει αυτό, ζητούσαν και την επόμενη χρονιά να ακολουθηθεί αυτό το μοντέλο στο σχολείο, όποια πολιτική άποψη και να έχουν, όποια δουλειά και να κάνουν. Δεν έχω δει κανέναν που να μη θέλει να ακολουθεί το σχολείο αυτήν την παιδαγωγική. Δεν έχει καμία προπαγάνδα για τα παιδιά, η βασική άποψη είναι η αμφισβήτηση για όλα, όπως το ζητάει η φιλοσοφία», τόνισε.

Το θέμα, είπε με έμφαση ο κ. Γιουλούντας, είναι να δίνουμε χαρά στα παιδιά. «Όσο πιο χαρούμενα είναι τόσο συμμετέχουν πιο πολύ, όσο τους δείχνουμε σεβασμό και έχουν καλύτερες σχέσεις με τους εκπαιδευτικούς και τους γονείς, τότε θα είναι πιο εύκολο να προχωρήσουν στο δρόμο της σκέψης και της πράξης. Θέλουμε πάνω από όλα να έχουν μια αυτονομία, αλληλεγγύη με τους άλλους, να διαμορφώσουν μια ερευνητική κοινότητα».

O διευθυντής του Πειραματικού γυμνάσιου, Γιάννης Μαρκαντές, υπογράμμισε πως η παιδαγωγική Φρενέ είναι μια άλλη αντίληψη για την εκπαίδευση η οποία ωστόσο σε άλλα μέρη είναι πλέον καθεστώς. Τόνισε, δε, πως και στην Ελλάδα γίνεται μια μεγάλη προσπάθεια, στην οποία πρωτοστατεί η ομάδα «Σκασιαρχείο», η οποία έχει πάρει έγκριση από το υπουργείο παιδείας ούτως ώστε να γίνει επιμόρφωση σε εκπαιδευτικούς σε πρώτη φάση και στη συνέχεια να προχωρήσει περισσότερο στα σχολεία. «Eλπίζουμε και θεσμικά να μπορέσει το υπουργείο να εντάξει κάποια πράγματα από αυτά τα οποία θέλουμε στην καθημερινή μας πρακτική», είπε χαρακτηριστικά.

Ο κ. Μαρκαντές μας εξήγησε τι είναι ο πειραματικός ψηλαφισμός σύμφωνα με την παιδαγωγική Φρενέ.

«Μια κεντρική πρακτική του Φρενέ την οποία εφάρμοσε προπολεμικά και έχει πολύ μεγάλο εύρος στα σχολεία κυρίως της γαλλόφωνης Ευρώπης είναι ο πειραματικός ψηλαφισμός. Τα παιδιά δηλαδή να προσπαθούν, διερευνώντας, να ανακαλύψουν την πραγματικότητα, τον εαυτό τους, τον κόσμο τους και να αποκτήσουν στέρεες λειτουργικές γνώσεις. Από κει και πέρα ο Φρενέ εφάρμοσε πολλές τεχνικές, όπως το σχολικό τυπογραφείο, ελεύθερο σχέδιο, κείμενο, αλληλογραφία, τον καθημερνό διάλογο με θέματα που άπτονται της προσωπικότητας των παιδιών, ξεκινώντας από το “τι νέα σήμερα”.

Εμείς εδώ δεν θέλουμε να γίνει μια στείρα απομίμηση πρακτικών, θέλουμε περισσότερο να αντιληφτεί ο εκπαιδευτικός κόσμος την εκπαιδευτική λογική και την παιδαγωγική φιλοσοφία του Φρενέ, ώστε να ανοίξει νέους δρόμους στη δική τους δουλειά».

Ερωτηθείς σχετικά με το αν είναι εύκολο να ακολουθηθεί αυτό το μοντέλο παιδαγωγικής στο ελληνικό σχολείο, δεδομένου ότι η σχολική πραγματικότητα απέχει πολύ από τα όσα θέτει ως αρχές ο Φρενέ, είπε πως το ελληνικό σύστημα είναι πράγματι πολύ συγκεντρωτικό, δίνει πολύ μεγάλη έμφαση στη θεωρία και λιγότερο σε πρακτικές εφαρμογές που θα μπορούσαν να είναι χρήσιμες για τα παιδιά. Εξέφρασε όμως την αισιοδοξία ότι μπορούν να γίνουν βήματα αλλαγής. «Τίποτα δεν είναι εύκολο, ιδιαίτερα στην αρχή, αλλά πιστεύουμε ότι με το διάλογο ανάμεσα στους εκπαιδευτικούς και την ενθάρρυνση από παιδαγωγικά κέντρα και συμβούλους, κάτι αρχίζει να κινείται.

Υπάρχει η λογική αυτό το αρτηριοσκληρωτικό σχολείο να κάνει κάποια βήματα προς μια άλλη κατεύθυνση», είπε χαρακτηριστικά.

ΧΑΡΑ ΒΗΛΑΡΑ

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s