Μήνας: Μαρτίου 2019

Ημερίδα: «Χαρά – ΖΩΝΤΑΣ ΜΑΖΙ» νέα μονοπάτια

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ

                      Σάββατο 6 Απριλίου 2019 

 72ο Δ.Σ. Αθηνών     

09:00 – 09:30 Προσέλευση – Εγγραφή στα εργαστήρια
  09:30 09:45 09:45 – 10:05 10:05 – 10:30 Α΄ΚΥΚΛΟΣ: ΕΙΣΑΓΩΓΗ Προβολή της ταινίας του Phillipe Merieu “Fernand OURY” Συζήτηση με θέμα την ταινία , συντονισμός Χάρης Παπαδόπουλος Ο ρόλος της ομάδας των ψυχολόγων στο έργο του Σκασιαρχείου, Μπάμπης Μπαλτάς
10.30 – 11:00 Διάλειμμα
      11:00 – 13:00 Β΄ΚΥΚΛΟΣ: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ (ΠΑΡΑΛΛΗΛΑ) Διαβά-ΖΩΝΤΑΣ τα εικονογραφημένα βιβλία αλλιώς.  Αύρα Βαζαίου, ΝαταλίαΤζοβάραΖώντας Μαζί. Λένα Κούτσικα, Λούλα ΚατσιφήΣυνδημιουργώντας το “εδώ” και το “τώρα”. Φιλιώ ΚανάβΒα, Ίρις ΠαναγιώτουΓονείς και εκπαιδευτικοί: “ Συμμαχώντας για ένα σύγχρονο σχολείο”. Ράνια Καραμπά, Μαριλίνα Μπαδικιάν  
13:00 – 13:30 Ολομέλεια – Απολογισμός

Για να κάνετε αίτηση πατήστε εδώ

Σχολικός Συνεταιρισμός, Συνεργατική Τάξη και Παιδαγωγική Freinet

Από το καλοκαίρι του 2018 συστήθηκε μια ομάδα στο «Σκασιαρχείο» για να διερευνήσει την ιδέα του σχολικού συνεταιρισμού και της σχέσης του με την παιδαγωγική μας. Αφορμή ήταν η συμμετοχή μας στο φεστιβάλ των «Αλληλέγγυων Σχολείων» και η στροφή μας λόγω των παιδιών – προσφύγων στην κοινωνική παιδαγωγική. Η δεύτερη θέση του Freinet στις τεχνικές του, μετά την διαλεκτική της έδρας που γίνεται καυσόξυλα, είναι ο συνεταιρισμός και μάλιστα αυτός που οραματίζεται το πλαίσιο υποστήριξης των υπόλοιπων τεχνικών. Κράτος, κεφάλαιο και κοινότητα είναι οι σημαίνουσες σχέσεις που διαπερνούν το σύνολο των αντιθέσεων που παράγουν την υποκειμενικότητα και τις μορφές της πολιτικής και της συλλογικής δράσης. Κι αυτές διαπερνούν τον συνεταιρισμό.

Συμμετοχή του Σκασιαρχείου στη διήμερη συνάντηση Αλληλέγγυων σχολείων, Ιούνιος 2018
Βίντεο Ευάγγελος Βλαχάκης

Από τον μεσοπόλεμο ο συνεταιρισμός ξεκινούσε από το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο, το Οικονομικό (ΑΣΟΕΕ) και τα γεωργικά σχολεία. Ο ίδιος ο/ η εκπαιδευτικός επιμορφωνόταν από τις ετερότητες: τον ψυχαναλυτή, τον γεωπόνο, τον πολιτικό, τον τυπογράφο, τον καλλιτέχνη, τον γιατρό και τον αρχιτέκτονα. Στην μεταπολεμική κοινωνία ο συνεταιρισμός γνωρίζει άνθιση και φθίνει πια με τον σχολικό κήπο, το τελευταίο απομεινάρι αυτής της ιδέας. Σήμερα η παραγωγική ανασυγκρότηση της χώρας, ο μικρός αριθμός συνεταιριστικών σχολείων και τα κοινωνικά κινήματα θέτουν νέα ζητήματα συνδυασμού της παιδαγωγικής μας με την (συν) εργασία της κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας. Την ιδέα αυτή δεν την χαρίζουμε στον αντίπαλο!  

Στο πλαίσιο αυτό αναγγείλαμε την συμμετοχή μας για το 2019 στην επιμόρφωση εκπαιδευτικών στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΟΠΑ) και δημιουργήσαμε ένα πρόγραμμα 36 ωρών το οποίο μόλις έφτασε στο τέλος του στις 2/3/2019. Ξεκινώντας από τις βασικές τεχνικές μας (Τι νέα;, συμβούλιο τάξης, συνεργατική τάξη, συλλογικά πλάνα), φτάσαμε στον σχολικό συνεταιρισμό και την δυνατότητα να πραγματώσει βασικές αρχές της εκπαίδευσης (βιβλιοθήκη, κοινωνική οικονομία, χωρίς μεσάζοντες, διατροφή, συνεργατική ανταποδοτικότητα, αλληλεγγύη, τοπικότητα, αειφορία, συνεργασία του σχολείου με φορείς πολιτειότητας, υγείας και πολιτισμού, τυπογραφείο, κοινότητα, κοινωνικό κεφάλαιο, δικαιώματα του παιδιού, κοινά, αυτοδιαχείριση).

Η διάρκεια της επιμόρφωσης στέφθηκε με επιτυχία. Οι νέοι / νέες συνάδελφοι/ συναδέλφισσες εκπαιδευτικοί ήρθαν στις τάξεις Freinet, χρησιμοποίησαν τις γνώσεις τους για την οικονομία κι έκαναν τα δικά τους συλλογικά πλάνα εργασίας για τα σχολεία που διάλεξαν. Είναι η πρώτη γενιά εκπαιδευτικών που γνωρίζει τέτοια επιμόρφωση σ’ αυτά τα εργαλεία. Έτσι διαμόρφωσαν συλλογικά πλάνα εργασίας για το 1ο Λύκειο Λάρισας, για το Γυμνάσιο της Νάξου, για το 60ο Λύκειο Κυψέλης, για το Λύκειο της Άνδρου, για το Λύκειο του Πύργου και για το Λύκειο της Καλλιθέας. Ο στόχος τους ήταν και είναι το σχολείο της κοινότητας, αυτό που συνδυάζει την τάξη (με την αυλή και την κοινότητα) και τις διδακτικές ώρες ενός μαθήματος με την δυνατότητα τα παιδιά να κάνουν ομάδες που να έχουν αναφορά στους θεσμούς, την συνύπαρξη και την συνεργασία που δεν έχει σχέση με το κέρδος αλλά με την αλληλεγγύη, την γεφύρωση των συγκρούσεων και την προσφορά, για να έχει το σχολείο την κοινωνία που του αξίζει. Ένα φάντασμα πλανιέται πάνω από την κοινωνία, το σχολείο.

Πολλές ευχαριστίες σ’ όλους κι όλες που σύμπραξαν για να έχουμε αυτό το αποτέλεσμα. Το επιμορφωτικό πρόγραμμα θα το επαναλάβουμε και την μανούρια χρονιά 2019/2020 στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο. Και μελλοντικά, όπως συνεργαζόμαστε μ’ όλες τις ετερότητες που είναι γύρω από τον εκπαιδευτικό ελπίζουμε με διαφορετικά χαρακτηριστικά να το πάμε παντού. Μέχρι τότε ας πούμε «ναι» στους μεταξοσκώληκες που περιμένουν να βγουν από το κουκούλι τους αρχές Μαΐου κι ο Χάρης Παπαδόπουλος, σε συνεργασία με το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο, να μας τους φέρει στα σχολεία μας. Κι αυτό στην αρχική σύλληψή του στον μεσοπόλεμο ήταν μια συνεταιριστική ιδέα!

Μπάμπης Μπαλτάς

https://www.dept.aueb.gr/el/tep/content/%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%B4%CE%B1%CE%B3%CF%89%CE%B3%CE%B9%CE%BA%CE%AC-%CF%81%CE%B5%CF%8D%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B1-%CF%83%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%83%CF%84%CE%AD%CE%BD-%CF%86%CF%81%CE%B5%CE%BD%CE%AD-c%C3%A9lestin-freinet

Γατοδιαδρομές στα Εξάρχεια

με τη β΄ τάξη του 35ου Δημοτικού Σχολείου Εξαρχείων

                                                                        γράφει η Σοφία Λιούλια

Την Πέμπτη 28 Φεβρουαρίου βγήκαμε από το σχολείο μας στην οδό Κωλέττη  για να επιχειρήσουμε άλλη μία γατοδιαδρομή στα Εξάρχεια. Τώρα που ανοίγει ο καιρός, οι εξορμήσεις μας στη γειτονιά θα είναι πιο συχνές. Ετοιμάσαμε όπως κάθε φορά το καρότσι μας και το γεμίσαμε με βιβλία που διαβάσαμε στην τάξη. Πολλά αυτά έχουν γραφτεί εδώ στα Εξάρχεια και οι ιστορίες τους εκτυλίσσονται στη γειτονιά μας.

  Ο περίπατος ξεκίνησε από την πλατεία. Εκεί συναντήσαμε αλληλέγγυες και αλληλέγγυους από τη Γαλλία. Συζητήσαμε μαζί τους  και μοιραστήκαμε τις εμπειρίες μας. Τα παιδιά περιγράψανε πως λειτουργεί το συμβούλιο της τάξης και εξήγησαν το πλάνο της γατοδιαδρομής μας.

 Δεύτερη στάση στο βιβλιοπωλείο της πλατείας. Τα παιδιά έτρεξαν στη βιτρίνα και εντόπισαν τίτλους βιβλίων που τους ήταν άγνωστοι. Στη συνέχεια όμως μοιράστηκαν με τον βιβλιοπώλη γνώριμες γατοιστορίες. Του δώσανε αφίσες που φτιάξανε για να τις βάλει στη βιτρίνα. Σε αυτές μπορούσε κανείς να αναγνωρίσει τον γάτο Μπαμ-Μπουμ που διαβάσαμε στην τάξη.  Η ιστορία του διαδραματίστηκε σε αυτήν εδώ την πολύβουη πλατεία. Φίλοι του ήταν η ρακοσυλλέκτρια  κυρία Ρίνα, ο κύριος Ευτύχιος ο δάσκαλος και ο Νικόλας που έμενε στη μπλε πολυκατοικία.  Όλοι οι χαρακτήρες του βιβλίου γνώριμοι όπως και η πλατεία μας. Ο βιβλιοπώλης ρώτησε τα παιδιά πως τους φαίνεται η γειτονιά μας. Κάποιοι μίλησαν για πράγματα που τους αρέσουν και άλλοι για αυτά που  τους δυσαρεστούν.

               Στη συνέχεια βρεθήκαμε  στο κτίριο του ΚΕΘΕΑ. Τα παιδιά είχαν διαβάσει το βιβλίο «Ο κήπος με τις 11 γάτες» το οποίο διερευνά τους λόγους που οδηγούν ένα άτομο στην παρόρμηση και τα ναρκωτικά.  Σύντομα ανακαλύψαμε μέσα από την ξενάγηση πως  στο πίσω μέρος του κτιρίου υπάρχει μια αυλή. Εκεί αναζητήσαμε τις 11 γάτες, αλλά δεν ήταν καμία τους εκεί…

               Έξω από το ΚΕΘΕΑ μας περίμενε ο κύριος Μιχάλης, ο εικαστικός του σχολείου μας με χρώματα. Φτιάξαμε μαζί του 11 στένσιλ από πολύχρωμες γάτες.  Ένας παρατηρητικός περαστικός θα τις δει σχηματισμένες στο πεζοδρόμιο της οδού Τσαμαδού. Οι γάτες σχηματίζουν έναν κύκλο γιατί μάλλον συζητούν για όσα τις απασχολούν, συμφωνούν και διαφωνούν όπως κι εμείς.

Ενώ ζωγραφίζαμε τις γάτες μια ευχάριστη έκπληξη μας περίμενε! Το κλειστό παράθυρο μιας κοντινής μονοκατοικίας άνοιξε και εμφανίστηκε το θεόρατο κεφάλι μιας κόκκινης γάτας! Σε λίγο η γάτα αυτή εξαφανίστηκε και εμφανίστηκε μια μικρή κόκκινη γατούλα, μάλλον φτιαγμένη από χαρτί. Αυτό το παράθυρο έγινε για λίγο σκηνή κουκλοθεάτρου και έπειτα έκλεισε πάλι.

               Στη συνέχεια ακολουθήσαμε τον κύριο Μπάμπη. Μας  πήγε σε ένα παλιό και εγκαταλειμμένο σπίτι κοντά στο λόφο του Στρέφη, στη συμβολή των οδών Κουντουριώτου και Οικονόμου.  Εκεί μας περίμενε ο κύριος Γιάννης για να μας ξεναγήσει. Μας είπε πως αυτό ήταν το σπίτι του Ναπολέοντα Λαπαθιώτη, του μεσοπολεμικού ποιητή που αγαπούσε πολύ τα ζώα. Ειδικά για της γάτες έτρεφε μεγάλη αγάπη. Ο κύριος Γιάννης μας διάβασε ένα απόσπασμα από την αυτοβιογραφία του. Σε αυτό ο ποιητής περιέγραφε τον πόνο που ένιωσε όταν αντίκρισε το αγαπημένο του γατάκι νεκρό.  Στη συνέχεια διαβάσαμε ποιήματα του Λαπαθιώτη όλοι μαζί και φύγαμε τραγουδώντας.

               Λίγο παραδίπλα ο κύριος Γιάννης μας έδειξε το σπίτι της Αρλέτας που είχε γράψει κι αυτή ένα τραγούδι για γάτες. Προσπαθήσαμε να το μάθουμε και το τραγουδήσαμε κάτω από το μπαλκόνι της.

               Στην οδό Καλλιδρομίου βρήκαμε τις εκδόσεις Τόπος. Μέσα στο κτίριο αφισοκολλήσαμε τα εξώφυλλα του γάτου «Κλόουν Μαλόουν» που φτιάξαμε στην τάξη. Οι εκδόσεις μας έκαναν δώρο το βιβλίο «Το μικρό εγώ είμαι εγώ» της Μίρα Λόμπε και το βάλαμε στο καρότσι μας. Άλλο ένα βιβλίο που θα διαβάσουμε όλοι μαζί στην τάξη.

               Στη συνέχεια κατηφορίσαμε προς ο σπίτι της κυρίας Παυλίνας Παμπούδη. Τα παιδιά «πλημμύρισαν» το σαλόνι του σπιτιού που ήταν γεμάτο με έργα της. Της τραγουδήσαμε μαζί με τη βοήθεια της μουσικού του σχολείου μας, της κυρίας Μίνας, «τον Μπελά και τον Ρουμποτύρη» και της αφηγηθήκαμε την περιήγησή μας. Ζητήσαμε από  την κυρία Παμπούδη να της στείλουμε ηλεκτρονικά τις ερωτήσεις που θέλαμε να της κάνουμε και την αποχαιρετήσαμε. Υποσχέθηκε να μας απαντήσει και να φτιάξει μια ιστορία με τα ονόματα των παιδιών. Πήραμε το δρόμο της επιστροφής.

               Έξω από το σχολείο μας περίμενε όμως ακόμα μια έκπληξη. Το καραβάνι της αλληλεγγύης από τη Γαλλία μοίρασε σε όλα τα παιδιά του σχολείου παιχνίδια.

Μία ακόμα γατοδιαδρομή έλαβε τέλος. Με οδηγό μας πάντα τα βιβλία, είχαμε όλοι την ευκαιρία να γνωρίσουμε λίγο καλύτερα τα Εξάρχεια συναντώντας τους ανθρώπους που ζουν στη γειτονιά μας. Τώρα σχεδιάζουμε την καινούρια μας περιήγηση στις 14 Μαρτίου!

Η Σοφία Λιούλια είναι δασκάλα τάξης υποδοχής στο 35ο Δημοτικό Σχολείο Εξαρχείων και μέλος του «Σκασιαρχείου»